هوش مصنوعی در اسپاتیفای: فریبکاری با موسیقی!
تهران اسپیکر را در گوگل بیشتر ببینید ما را به منابع منتخب گوگل اضافه کنید تا مقاله‌های تازه‌مان زودتر به دستتان برسد

هوش مصنوعی در اسپاتیفای؛ ماجرای The Velvet Sundown

هوش مصنوعی در اسپاتیفای در ماجرای The Velvet Sundown بحث‌برانگیز شد. این خبر نخست در ژوئن 2025 و در زمان ابهام درباره هویت پروژه منتشر شده بود. در توضیحات بعدی، پروژه به‌عنوان موسیقی مصنوعی با هدایت خلاقانه انسانی معرفی شد؛ بنابراین تردیدهای بخش تاریخی را نباید وضعیت فعلی دانست.

هوش مصنوعی در تولید موسیقی، پرسش‌هایی درباره معرفی شفاف سازندگان ایجاد کرده است. آیا نام گروه The Velvet Sundown به گوشتان خورده است؟ گروه The Velvet Underground را که حتما میشناسید، اما در مورد واقعی بودن The Velvet Sundown هنوز شک و تردید وجود دارد.

در گزارش اولیه، عکس‌های گروه از نظر ظاهر مشکوک به تولید با هوش مصنوعی ارزیابی شده بودند؛ خیلی تمیز، فاقد بافت کافی، به شکلی عجیب غیرانسانی، اما با این حال در آن مقطع بیش از 372,000 شنونده ماهانه در اسپاتیفای به دست آورده‌اند. در بیوگرافی آن‌ها آمده که “به شکلی آرام جادو میکنند” و از همان استعاره‌های عجیب و غیرمشخصی استفاده شده که در متون تولیدشده توسط هوش مصنوعی رایج است، مانند مقایسه موسیقی گروه با “رایحه‌ای که ناگهان شما را به جایی میبرد که انتظارش را نداشتید.”

در بیوگرافی گروه ادعا شده که توسط گیب فارو، خواننده و نوازنده ملودترون، لنی وست، گیتاریست، میلو رینز، نوازنده سینث‌سایزر، و اوریون “ریو” دل مار، نوازنده پرکاشن، تشکیل شده است. هیچ‌کدام از آن‌ها تاکنون مصاحبه‌ای انجام نداده‌اند. و نه اینکه یک حساب کاربری در شبکه‌های اجتماعی لزوماً مدرکی بر وجود داشتن باشد، اما هیچ‌کدام از آن‌ها حساب کاربری در اینستاگرام، تیک‌تاک یا فیس‌بوک ندارند و خود گروه نیز همین‌طور. در واقع، به نظر میرسد هیچ‌کدام از اعضای گروه حتی یک ذره هم در اینترنت حضور ندارند.

اطلاعات آهنگ‌ها در اسپاتیفای نیز کمی مشکوک است. اکثر هنرمندان افراد متعددی را در اطلاعات آهنگ‌ها ذکر میکنند، اما در اسپاتیفای برای هر آهنگ این گروه، تنها نام The Velvet Sundown به عنوان “اجراشده توسط”، “نوشته‌شده توسط” و “منبع” ذکر شده است. هیچ نامی از تهیه‌کننده وجود ندارد.

در بیوگرافی اسپاتیفای آن‌ها آمده: “The Velvet Sundown تلاش نمیکند گذشته را احیا کند، بلکه آن را بازنویسی میکند. آن‌ها مانند خاطره زمانی هستند که هرگز اتفاق نیفتاده… اما به نوعی آن را واقعی جلوه میدهند.”

آیا آن‌ها دارند با ما بازی میکنند؟ با گوش دادن به موسیقی گروه، به نظر میرسد توسط هوش مصنوعی تولید شده باشد؛ اشعار فاقد ویژگی‌های خاص و خود موسیقی فاقد عمق است. اما در عین حال… موسیقی بدی هم نیست!

در یوتیوب، یک اکوسیستم کامل از موسیقی تولیدشده توسط هوش مصنوعی وجود دارد. یکی از موارد برجسته، کانال AI For The Culture است که آهنگ‌های رپ و R&B را به شکل قطعات قدیمی Motown یا بلوز بازسازی میکند، همراه با هنرمندان خیالی و بیوگرافی‌های تولیدشده توسط هوش مصنوعی. یک نمونه قابل توجه: یک کاور تولیدشده توسط هوش مصنوعی از آهنگ “Turn On the Lights” از Future که بعداً توسط رپر JPEGMAFIA در آخرین آلبومش سمپل شد.

این مشکل باعث شده که برخی از شما از اسپاتیفای به دلیل عدم اطلاع‌رسانی به شنوندگان مبنی بر اینکه گروه توسط هوش مصنوعی تولید شده یا نه، ابراز ناامیدی کند. یک نفر در Reddit گفت: “ما باید اسپاتیفای را تحریم کنیم”، و شخص دیگری پاسخ داد که این گروه در اپل موزیک و Amazon Music نیز حضور دارد. اسپاتیفای فوراً به درخواست برای اظهارنظر پاسخ نداد.

ظاهر مصنوعی به‌تنهایی مدرک نیست

تصویر صیقلی، نبود مصاحبه یا صدایی غیرمعمول میتوانند پرسش ایجاد کنند، اما هیچ‌کدام به‌تنهایی روش تولید یک اثر را ثابت نمیکنند. توضیح رسمی سازندگان، اطلاعات عوامل و منابع مستقل باید کنار برداشت شنیداری قرار بگیرند.

در این پرونده، معرفی بعدی پروژه اهمیت دارد؛ همچنین حضور آهنگ در یک سرویس لزوماً به معنی تأیید هویت انسانی همه شخصیت‌های معرفی‌شده در تصویر و زندگی‌نامه نیست. تعداد شنونده نیز باید همراه تاریخ خوانده شود، چون مرتب تغییر میکند.

هنگام شنیدن موسیقی تولیدشده با هوش مصنوعی

میتوان کیفیت هنری اثر را از شفافیت روش تولید جدا ارزیابی کرد. ممکن است از یک قطعه لذت ببرید و هم‌زمان بخواهید بدانید چه کسی و با چه ابزاری آن را ساخته است. توضیح روشن درباره نقش انسان و ابزار، انتخاب آگاهانه را آسان‌تر میکند.

برای درک محدودیت قضاوت صرفاً شنیداری، پژوهش صداهای تولیدی هوش مصنوعی را ببینید. واقعی‌به‌نظررسیدن صدا، به‌تنهایی مدرک انسانی‌بودن اجرا نیست؛ همان‌طور که یک اجرای نامعمول نیز به‌تنهایی اثبات تولید مصنوعی محسوب نمیشود.