آنچه خواهید خواند
شکایت سونی و یونیورسال از Suno؛ ماجرای مدل v6
شکایت سونی و یونیورسال از Suno بحث حقوقی پیرامون موسیقی مولد را وارد مرحله تازهای کرده است. این دو مجموعه موسیقی مدعیاند خانواده مدلهای v6 شرکت Suno، با وجود استفاده از محتوای دارای مجوز، همچنان از دادهها و آموختههایی بهره میبرد که ریشه آنها به مدلهای قدیمی و آثار صوتی بدون مجوز میرسد. Suno این برداشت را رد کرده و میگوید ادعاهای مطرحشده هم از نظر واقعیت و هم از نظر حقوقی ایراد دارند.
پرونده در 18 سپتامبر 2026 در دادگاه فدرال ناحیه ماساچوست ثبت شده و هنوز رأیی درباره درستی ادعاهای طرفین صادر نشده است. بنابراین رقمهای بزرگ، توضیحات فنی و نسبتدادن نقض حق نشر در این مرحله باید بهعنوان ادعای شاکیان یا پاسخ شرکت خوانده شوند، نه نتیجه قطعی دادگاه. محور اصلی اختلاف این است که آیا ساخت یک مدل تازه با دادههای مجوزدار، اما با اتکا به خروجیها و بازخوردهای بهجامانده از مدلهای قبلی، میتواند زنجیره نقض ادعایی را ادامه دهد یا خیر.
پرونده تازه علیه Suno چه میگوید؟
شکایت سونی و یونیورسال از Suno در پرونده تازه از سوی UMG Recordings، Capitol Records، Sony Music Entertainment و چند شرکت وابسته به سونی مطرح شده است. در متن دادخواست آمده است که این دومین دعوای این گروه علیه Suno محسوب میشود. نخستین پرونده در ژوئن 2024 مطرح شد و در آن شرکتهای موسیقی، Suno را به استفاده گسترده از آثار ضبطشده دارای حق نشر برای آموزش مدلهای تجاری خود متهم کردند.
در شکایت جدید، فهرستی شامل دستکم 60,202 اثر صوتی مطرح شده است. شاکیان میگویند در فرایند کشف ادله پرونده قبلی، از اثرانگشت صوتی و سامانه تشخیص محتوای Audible Magic برای مقایسه فایلهای مجموعه آموزشی Suno با آثار تحت کنترل خود استفاده کردهاند. به ادعای آنها، نتیجه این بررسی وجود میلیونها تطابق را نشان داده و 60,202 اثر فقط بخشی از موارد شناساییشده است. این روش و نتیجه آن نیز باید در روند قضایی ارزیابی شود و صرف درج در دادخواست به معنای اثبات نهایی نیست.
خانواده v6 در 9 سپتامبر 2026 معرفی شد؛ یعنی 9 روز پیش از ثبت پرونده تازه. این خانواده شامل مدل اصلی v6، مدل آزمایشیتر v6-wild و ورژن رایگان v6-mini است. عرضه این نسل اهمیت ویژهای داشت، زیرا Suno آن را نخستین مجموعه مدل خود میدانست که با مشارکت شرکتهای موسیقی و با مجموعه دادهای متفاوت از نسلهای پیشین توسعه یافته است.
چرا مدل v6 همچنان محل اختلاف است؟
Suno هنگام معرفی نسل جدید اعلام کرد که مدلهای v6 از پایه و با مجموعه تازهای از دادهها آموزش دیدهاند. طبق توضیح شرکت، دادههای دارای مجوز از شرکای تجاری، دادههای کاربران و فرایند تحقیق و توسعه داخلی در ساخت این نسل نقش داشتهاند. Warner Music Group پیشتر با Suno به توافق رسیده و از شکایت قبلی خارج شده بود؛ BMG نیز در اوت 2026 یک اتحاد راهبردی با این شرکت اعلام کرد و Believe در سپتامبر همان سال به جمع شرکای آن پیوست.
سونی و یونیورسال اصل وجود دادههای مجوزدار در v6 را انکار نمیکند. اختلاف بر سر این است که آیا Suno در کنار این دادهها، همچنان ورژنهای بدون مجوز آثار شاکیان را نگه داشته و برای توسعه، ارزیابی یا بهبود مدل تازه به کار برده است. دادخواست همچنین ادعا میکند انتقال آموختههای حاصل از نسلهای قبلی، حتی بدون قرار دادن مستقیم همه فایلهای قدیمی در مجموعه آموزشی جدید، میتواند بهرهبرداری از همان آثار را ادامه دهد.
این ادعا مرز میان «داده ورودی» و «دانش منتقلشده از یک سامانه قبلی» را به مسئله اصلی تبدیل میکند. اگر یک مدل قدیمی با دادهای بحثبرانگیز ساخته شده باشد، سؤال این است که خروجیهای آن مدل، ارزیابی کاربران از آن خروجیها و قواعدی که تیم سازنده از رفتار کاربران استخراج کرده، تا چه اندازه از منبع اولیه مستقل محسوب میشوند. پاسخ این پرسش فقط فنی نیست و به تفسیر دادگاه از حق تکثیر، استفاده منصفانه، شواهد مربوط به فرایند آموزش و رابطه میان نسلهای مختلف مدل وابسته خواهد بود.
دادههای تعامل کاربران چه نقشی دارند؟
یکی از مهمترین عبارتهای مورد اختلاف، «تعامل کاربران» با سرویس Suno است. خود شرکت گفته است که در آموزش v6 از ساختههای کاربران و سیگنالهای ترجیحی جامعه خود استفاده کرده است. این سیگنالها میتوانند نشان دهند کاربران میان دو خروجی کدام را بهتر میدانند، چه قطعهای را ادامه میدهند، کدام نتیجه را کنار میگذارند یا چه نوع خروجی بیشتر با خواسته آنها سازگار است. چنین بازخوردی معمولاً برای هدایت مدل به سمت پاسخهای مطلوبتر ارزشمند است.
شاکیان استدلال میکند این بازخوردها درباره خروجی مدلهایی جمعآوری شدهاند که به ادعای آنها با آثار بدون مجوز آموزش دیده بودند. از دید آنان، سیگنال ترجیحی را نمیتوان کاملاً از قطعهای که موضوع آن ترجیح بوده جدا کرد؛ زیرا کاربر در عمل میان خروجیهای همان مدلهای قدیمی انتخاب کرده است. دادخواست بر همین اساس میگوید استفاده از این دادهها برای بهترکردن v6، راهی غیرمستقیم برای ادامه بهرهبرداری از مدلهای پیشین است.
Suno در مقابل میگوید v6 بر محتوای مجوزدار شرکا، تعاملات جامعه و آموختههای انباشته تیم خود تکیه دارد و هدف آن گسترش امکان ساخت موسیقی برای کاربران است. این پاسخ وجود دادههای تعاملی را تأیید میکند، اما برداشت حقوقی شرکتهای موسیقی از منشأ و اثر آن دادهها را نمیپذیرد. در نتیجه، پرونده باید روشن کند چه دادهای واقعاً وارد هر مرحله از توسعه شده، ورژنهای قدیمی آثار در اختیار چه سامانههایی باقی ماندهاند و آیا میان استفاده ادعایی و حقوق انحصاری صاحبان آثار ارتباط حقوقی کافی وجود دارد.
رقم 9 میلیارد دلار چگونه مطرح شده است؟
عدد حدود 9 میلیارد دلار، جریمه تعیینشده یا مبلغی نیست که Suno اکنون موظف به پرداخت آن باشد. شاکیان برای هر اثر، حداکثر خسارت قانونی 150,000 دلار را در صورت اثبات نقض عمدی درخواست کردهاند. ضرب این سقف در 60,202 اثر، رقمی در حدود 9.03 میلیارد دلار میسازد؛ بااینحال میزان واقعی هر خسارت، واجد شرایط بودن آثار، اثبات عمدیبودن رفتار و انتخاب شیوه محاسبه همگی به فرایند قضایی وابستهاند.
بخش دیگری از شکایت به دورزدن تدابیر فنی یوتیوب مربوط است. شاکیان مدعیاند Suno برای دریافت ورژنهای دائمی فایلهای صوتی از ابزارهایی مانند YT-DL و YT-DLP استفاده کرده و سازوکار ضدبارگیری یوتیوب را دور زده است. آنها علاوه بر خسارت نقض حق نشر، تا 2,500 دلار برای هر مورد اثباتشده دورزدن اقدام فنی درخواست کردهاند. تعداد نهایی این موارد در دادخواست به شکلی که بتوان مجموع قطعی را محاسبه کرد تعیین نشده است.
این بخش از ادعاها به گزارشی در ژوئیه 2026 نیز متکی است که پس از دسترسی غیرمجاز به دادهها و کدهای قدیمی Suno منتشر شد. طبق آن گزارش، دستورهای جمعآوری داده به منابعی مانند YouTube Music، Deezer و Genius اشاره داشتند و یکی از فایلها از بیش از 2 میلیون کلیپ موسیقی سخن میگفت. Suno در آن زمان مواد افشاشده را کد قدیمی و خارج از استفاده توصیف کرد. دادگاه باید ارزش اثباتی این مواد، اصالت آنها و ارتباطشان با آثار مشخص و مدل v6 را بررسی کند.
خواستههای شاکیان فقط مالی نیست. آنها صدور دستور برای توقف نقض ادعایی و دورزدن تدابیر فنی، دریافت هزینههای دادرسی و حقالوکاله و همچنین سود پیش و پس از صدور حکم را نیز خواستهاند. هیچیک از این خواستهها تا زمان پذیرش و صدور حکم، نتیجه نهایی پرونده محسوب نمیشود.
پاسخ Suno و اهمیت نتیجه پرونده
Suno ادعاهای تازه را از نظر حقوقی و واقعی معیوب دانسته و بر این موضع تأکید کرده است که نسل v6 در همکاری با Warner Music Group، BMG و Believe توسعه یافته است. شرکت میگوید مدل تازه از محتوای دارای مجوز، ساختهها و سیگنالهای ترجیحی کاربران و دانش حاصل از کار تیم خود بهره برده است. در این روایت، قراردادهای تازه نشانه حرکت به سوی همکاری مستقیم با صنعت موسیقی و ایجاد تجربههای جدید برای هنرمندان و مخاطبان هستند.
بااینحال، داشتن قرارداد با برخی صاحبان حقوق بهخودیخود اختلاف با صاحبان حقوق دیگر را حل نمیکند. توافق Warner باعث پایان حضور آن شرکت در دعوای قبلی شد و همکاری BMG نیز برای هنرمندان و ترانهسرایان مشارکتکنده بر انتخاب و جبران مالی تأکید دارد. سونی و یونیورسال طرف این توافقها نیستند و میگویند دادهها و آموختههای مربوط به آثار تحت کنترل آنها بدون اجازه وارد زنجیره توسعه شده است.
| محور اختلاف | موضع سونی و یونیورسال | موضع Suno |
|---|---|---|
| منبع آموزش v6 | دادهها و آموختههای مرتبط با مدلهای قدیمی همچنان اثرگذارند | نسل جدید بر دادههای مجوزدار، داده کاربران و تحقیق داخلی تکیه دارد |
| تعامل کاربران | سیگنالهای ترجیحی از خروجی مدلهای مورد اعتراض جدا نیستند | ساختهها و بازخورد جامعه بخشی مشروع از توسعه محصولاند |
| آثار قدیمی | ورژنهای بدون مجوز نگهداری و برای بهبود مدل استفاده شدهاند | ادعاهای نقض از نظر واقعیت و قانون پذیرفتنی نیستند |
| راهحل | خسارت، دستور توقف و جبران هزینهها درخواست شده است | همکاری مجوزمحور با صنعت موسیقی مسیر آینده معرفی میشود |
اهمیت شکایت سونی و یونیورسال از Suno فراتر از یک اختلاف میان چند شرکت است. اگر دادگاه استدلال شاکیان را بپذیرد، سازندگان مدلهای هوش مصنوعی ممکن است ناچار شوند نهفقط منشأ فایلهای آموزشی جدید، بلکه مسیر کامل انتقال خروجیها، بازخوردها، تنظیمات و آموختههای نسلهای قبلی را مستند کند. اگر دفاع Suno پذیرفته شود، میتواند محدوده مستقلتری برای استفاده از دادههای تعاملی و دانش توسعهیافته درون یک سرویس ایجاد کند.
پرونده همچنین آزمونی برای استدلال استفاده منصفانه است. Suno در دعوای قبلی گفته بود آموزش مدل با حجم بزرگی از موسیقی در دسترس اینترنت میتواند در چارچوب استفاده منصفانه قرار گیرد، درحالیکه شاکیان آن را استفاده تجاری و جایگزینساز میدانند. قراردادهای تازه نشان میدهند بازار واقعی برای صدور مجوز آموزش مدل شکل گرفته است، اما وجود چنین بازاری بهتنهایی پاسخ نهایی حقوقی درباره رفتار گذشته یا محدوده استفاده منصفانه نیست.
برای کاربران سرویس، ثبت این شکایت به معنی توقف فوری Suno یا بیاعتبارشدن خودکار همه قطعات تولیدشده نیست. اثر عملی کوتاهمدت بیشتر به ادامه فعالیت مدلهای v6 و حذف تدریجی نسلهای قدیمی مربوط میشود. پیامدهای بلندمدت میتواند شامل تغییر شرایط مجوز، شفافیت بیشتر درباره دادههای آموزشی، محدودیتهای تازه برای تولید و بارگیری و گسترش قراردادهای مستقیم با ناشران و هنرمندان باشد؛ موضوعاتی که به نتیجه پرونده و تصمیمهای تجاری طرفین بستگی دارند.
کلام آخر
این پرونده نشان میدهد استفاده از داده مجوزدار، همه پرسشهای حقوقی درباره مسیر آموزش مدلهای تازه را حل نمیکند. سرنوشت دعوا به شواهد فنی، منشأ دادههای تعاملی و تفسیر دادگاه از استفاده منصفانه وابسته خواهد بود. تا صدور رأی، ادعاهای سونی و یونیورسال و پاسخ Suno باید مواضع طرفین دانسته شوند، نه نتیجه قطعی نقض حق نشر.







پاسخگوی سوالات شما هستیم
دیدگاهی وجود ندارد!